Przekroje geotechniczne

Wstęp

Moduł stanowi kompleksowe narzędzie wspierające proces tworzenia przekrojów geologicznych i geotechnicznych umożliwiając automatyczne rozmieszczenie otworów wiertniczych, sondowań dynamicznych, sondowań statycznych CPT, sondowań DMT, sondowań FVT oraz pomiarów geodezyjnych na przekroju na podstawie współrzędnych punktów lub odległości między nimi. Elementy na przekroju są automatycznie skalowane do wybranej skali pionowej oraz poziomej. Program "Przekroje Geotechniczne" oferuje zarówno możliwość rysowania przekrojów z wykorzystaniem wbudowanego edytora, jak i eksport przekrojów do formatu CAD.

Example geotechnical cross section
Przykładowy przekrój geotechniczny

Wprowadzanie danych

Do generowania przekrojów wykorzystywane są dane badań wprowadzone za pomocą edytora danych takie jak otwory wiertnicze, sondowania DP, sondowania CPT, sondowania DMT, sondowania FVT oraz dane geodezyjne.

Generowanie przekrojów

Interfejs programu do generowania przekrojów

Geotechnical cross section program view
Widok okna programu do generowania przekrojów geotechnicznych
Generowanie przekrojów geotechnicznych odbywa się poprzez dedykowany moduł dostępny w zakładce "Programy" ⭢ "Przekroje geotechniczne" (Dostępny jedynie dla użytkowników z aktywną subskrypcją programu "Przekroje geotechniczne"). Okno programu składa się z następujących sekcji:
  • parametry podstawowe:
    • odległość - sposób liczenia odległości pomiędzy badaniami:
      • WspółrzędneXY - obliczenia odległości na podstawie współrzędnych geodezyjnych XY w układzie metrycznym
      • Długość/szerokość geograficzna - obliczenia odległości na podstawie długości i szerokości geograficznej z formuły Vincenty'ego (wyniki mogą różnić się od obliczeń na podstawie współrzędnych XY, które uwzględniają odpowiednie poprawki)
      • Kilometraż - odległość stała, określona przez kilometraż punktu (numeracja punktów nie jest uwzględniana)
      Uwaga: jeżeli zaznaczony punkt nie ma wypełnionych danych wymaganych dla wybranej metody, zostanie pominięty!
    • skala pionowa - skala pionowa rysunku
    • skala pozioma - skala pozioma rysunku
    • poziom porównawczy - poziom porównawczy przekroju określony jako rzędna lub odległość od najniższego punktu przekroju. Wpisanie wartości z dwoma minusami np. --X spowoduje automatyczne ustawienie poziomu porównawczego o X m poniżej największej głębokości wynikającej z badań, zaokrąglonego do pełnych metrów
    • początek [m] - wartość określająca początek obliczania metrażu w tabeli poniżej przekroju
    • szablon tabeli rysunku - wybór szablonu tabeli rysunku
    • wpisz kilometraż - umożliwia pokazanie wartości kilometrażu nad badaniami
  • parametry generowania badań:
    • parametry otworów:
      • symbole gruntów - sposób wyświetlania symboli gruntów, symbole tylko dla normy wiodącej lub normy wiodącej i drugorzędnej
      • odsunięcie opisu - przesunięcie opisu nazwy otworu, w górę w odniesieniu do powierzchni terenu
      • czcionka głębokości - wielkość czcionki opisu głębokości
      • czcionka gruntów - wielkość czcionki symboli gruntów
    • parametry słupków DP:
      • wykres - parametr do wyświetlenia na wykresie
      • odsunięcie opisu - przesunięcie opisu nazwy badania, w górę w odniesieniu do powierzchni terenu
      • czcionka opisu osi - wielkość czcionki opisu wartości na osiach
      • szerokość wykresu - szerokość wykresu badania
      • max skali N - maksymalna wartość pokazana na wykresie
    • parametry słupków CPT:
      • wykres - parametr do wyświetlenia na wykresie
      • odsunięcie opisu - przesunięcie opisu nazwy badania, w górę w odniesieniu do powierzchni terenu
      • czcionka opisu osi - wielkość czcionki opisu wartości na osiach
      • szerokość wykresu - szerokość wykresu badania
      • max osi - wartość maksymalna osi X
    • parametry słupków DMT:
      • wykres - parametr do wyświetlenia na wykresie
      • odsunięcie opisu - przesunięcie opisu nazwy badania, w górę w odniesieniu do powierzchni terenu
      • czcionka opisu osi - wielkość czcionki opisu wartości na osiach
      • szerokość wykresu - szerokość wykresu badania
      • max osi - wartość maksymalna osi X
    • parametry słupków FVT:
      • wykres - parametr do wyświetlenia na wykresie
      • odsunięcie opisu - przesunięcie opisu nazwy badania, w górę w odniesieniu do powierzchni terenu
      • czcionka opisu osi - wielkość czcionki opisu wartości na osiach
      • szerokość wykresu - szerokość wykresu badania
      • max osi - wartość maksymalna osi X
    • parametry geodezja:
      • zestaw danych - zestaw danych geodezyjnych
      • dane rzutowania - zestaw danych geodezyjnych zawierający dane o rzutowaniu badań (zestaw powinien mieć wypełnione kolumny "odl" i "strona")
  • przyciski funkcyjne generowania przekrojów:
    • zapisane przekroje - pole umożliwiające wybór zapisanych przekrojów (jeżeli wybrana jest opcja "wybrane punkty", przekrój zostanie narysowany na podstawie punktów zaznaczonych w tabeli)
    • przycisk "X" z prawej strony pola "zapisane przekroje" - przycisk umożliwiający usunięcie aktualnie wybranego przekroju
    • przycisk "Otwórz w edytorze" - przycisk umożliwiający otwarcie aktualnie wybranego przekroju w dedykowanym edytorze
    • przycisk "Eksportuj do CAD" - przycisk umożliwiający eksport aktualnie wybranego przekroju do formatu CAD
    • zapisane linie przekroju - pole umożliwiające wybór zapisanych linii przekrojowych oraz dodanie nowych linii przekrojowych na podstawie badań zaznaczonych w tabeli (opcja dostępna tylko po wybraniu opcji "wybrane punkty" w polu "zapisane przekroje")
    • przycisk "X" z prawej strony pola "zapisane linie przekroju" - przycisk umożliwiający usunięcie aktualnie wybranej linii przekrojowej
    • przycisk "Wybór graficzny" - przycisk umożliwiający otwarcie okna tworzenia linii przekrojowych na podstawie punktów rozmieszczonych na mapie (na mapie widoczne są jedynie punkty, które mają wypełnione dane o szerokości i długości geograficznej)
      Geotechnical cross section - graphical pick
      Widok okna programu do określania linii przekrojowych na podstawie mapy "Wybór graficzny"
    • filtruj dane - pope wyboru umożliwiające filtrowanie wyników na podstawie utworzonych grup danych. Po wyborze grup z listy należy wcisnąć przycisk . Aby przywrócić wszystkie badania należy odznaczyc wszystkie grupy i wcisnąć przycisk filtrowania.
  • tabela wyboru badań:

    Tabela wyboru badań umożliwia podgląd podstawowych parametrów wykorzystywanych podczas rysowania przekrojów, w tym współrzedne geodezyjne/geograficzne, rzędna oraz wartość kilometrażu (jeżeli określony) oraz możliwość określenia badań, przez które ma przebiegać przekrój (należy zaznaczyć przy badaniu checkbox, w kolejności odpowiadającej kolejności rysowania - kolejność rysowania zgodnie z wartością w kolumnie "Nr", która zostanie wypełniona automatycznie podczas zaznaczania badań).

    Dodatkowo kolumna "Calc" zawiera informacje odnośnie obliczeń dla badania (dotyczy jedynie badań wymagających obliczeń, takich jak sondowania DP, CPT, DMT i FVT). Jeżeli badanie zawiera w kolumnie symbol "" oznacza to, że zostało przeliczone, w przypadku braku oznaczenia, zaleca się przeliczyć badania co pozwoli na dostęp do większej ilości wykresów możliwych do wyświetlenia na przekrojach (w przypadku braku przeliczenia, określone badanie ma jedynie dostęp do podstawowych wykresów nie wymagających obliczeń). Jednocześnie należy mieć na uwadze, że jeżeli przekrój przechodzący przez określone badania zostanie wygenerowany i zapisany, a następnie zostaną zmienione jakieś parametry badania (np. warstwy otworu, ponowne przeliczenie sondowań na innych wzorach lub uzupełnienie brakujących obliczeń badań), to po ponownym otwarciu zapisanego przekroju otworzy się on z automatycznie zaktualizowanymi wynikami.

Generowanie przekrojów do programów CAD

Program umożliwia 2 metody generowania przekrojów do programów typu CAD:
  • bezpośrednie generowanie słupków badań z pominięciem wbudowanego edytora

    W celu wygenerowania przekroju z pominięciem wbudowanego edytora należy w polu "zapisane przekroje" wybrać opcję "wybrane punkty", a następnie zaznaczyć w tabeli badania, przez które powinien zostać narysowany przekrój (lub wybrać zapisaną linię przekrojową, co pozwoli zaznaczyć punkty automatycznie na podstawie okreslonych linii przekrojowycj). Po określeniu wszystkich informacji należy wcisnąć przycisk "Eksportuj do CAD".

    W przypadku zastosowania tej metody należy zwrócić uwagę na prawidłowe określenie podstaowywch parametrów generowania przekroju oraz ustawienia wyświetlania dla poszczególnych badań, w tym porządane do wyświetlenia charakterystyki na wykresach sondowań. Jednocześnie należy zwrócić uwagę na kompletność obliczeń sondowań, gdyż wygenerowanie wykresów wymagających przeliczenia badań będzie możliwe jeżeli badania będą przeliczone (w innym wypadku wykresy mogą być puste).

  • generowanie przekrojów opracowanych za pomocą wbudowanego edytora

    Jeżlei przekrój został wcześniej opracowany z wykorzystaniem wbudowanego edytora, możliwy jest jego eksport do programów typu CAD, w polu "zapisane przekroje" należy wybrać pożądany przekrój, a następnie należy wcisnąć przycisk "Eksportuj do CAD".

Generowanie i edycja przekrojów w edytorze

Program posiada wbudowany edytor przekrojów, który zapewnia podstawowe funkcje edycji oraz rysowania warstw geologicznych/geotechnicznych. W celu wygenerowania przekroju za pomoca wbudowanego edytora należy w polu "zapisane przekroje" wybrać opcję "wybrane punkty", a następnie zaznaczyć w tabeli badania, przez które powinien zostać narysowany przekrój (lub wybrać zapisaną linię przekrojową, co pozwoli zaznaczyć punkty automatycznie na podstawie okreslonych linii przekrojowych). Po określeniu wszystkich informacji należy wcisnąć przycisk "Otwórz w edytorze". Jeżeli przkrój został wcześniej wygenerowany i zapisany można go edytować wybierając nazwę zapisu z pola "zapisane przekroje", a następnie należy wcisnąć przycisk "Otwórz w edytorze". Po otwarciu wygenerowaniu/otwarciu przekroju w edytorze program zostanie przeniesiony do widoku edytora przekrojów, który składa się z:
  • Panelu nawigacji zawierającego:
    • przyciski umożliwiające wybór opcji rysowania:
      • przycisk umożliwiający rysowanie warstw (warstwy rysowane są jako zamknięte poligony i muszą składać się co najmniej z 3 punktów), aby zakończyć rysowanie poligonu należy wcisnąć prawy przycisk myszy, klawisz "Enter" lub zamknąć poligon klikając w pierwszy punkt.
      • przycisk umożliwiający rysowanie linii, aby zakończyć rysowanie linii należy wcisnąć prawy przycisk myszy, klawisz "Enter".
      • przycisk umożliwiający wstawianie tekstu. Aby wstawić tekst, po wybraniu opcji należy kliknąć na rysunku w miejscu pożądanego umieszczenia tekstu, następnie w okienku wstawiania wartości wpisać pożądany tekst i kliknąć przycisk "OK" lub wcisnąć klawisz "Enter". Możliwe jest także wstawienie tekstu wieloliniowego, w takim przypadku należy wstawić znak łamania linii "\n" pomiędzy poszczególnymi frazami, które mają być widoczne w oddzielnych liniach np. "Tekst linii 1\nTekst linii 2\nTekst linii 3".
      • przycisk umożliwiający wstawianie opisu warstw, w postaci symbolu koła z tekstem wewnętrznym. Wstawianie następuje podobnie jak w przypadku tekstu, po wybraniu opcji należy kliknąć na rysunku w miejscu pożądanego umieszczenia opisu warstwy, a następnie w okienku wstawiania wartości należy wpisać pożądany opis warstwy oraz promień koła i kliknąć przycisk "OK" lub wcisnąć klawisz "Enter".
      • przycisk umożliwiający edytowanie elementów. Po wciśnięciu przycisku oraz wybraniu z części graficznej elementu do edycji, w prawej części okna graficznego pojawią się właściwiości elementu z możliwością zmiany ustawień. Zawartość okna właściwiści uzależniona jest od edytowanego obiektu. Elementy można edytować pojedynczo lub kilka elementów jednocześnie (tylko w przypadku zaznaczenia elementów tego samego typu).
      • przycisk umożliwiający wstawianie dodatkowych badań. Po wciśnięciu przycisku należy wybrać na części graficznej miejsce wstawienia badania, a następnie określić badanie do wstawienia.
      • ?
        przycisk umożliwiający otwarcie okna wskazówek i skrótów edytora.
      • przycisk umożliwiający zapisanie przekroju.
      • przycisk umożliwiający otwarcie menu opcji dodatkowych.
        • Wróć do ustawień - powrót do okna generowania przekroju
        • Podgląd wydruku - otwarcie okna umożliwiającego podgląd wydruku oraz wydrukowanie lub zapisanie rysunku w formacie PDF bezpośrednio z okna przeglądarki
        • Podgląd 3D - otwarcie okna podglądu zapisanych przekrojów geologicznych/geotechnicznych w 3D
        • Zmień skalę - otwarcie okna umożliwiającego zmianę skali rysunku
        • Eksportuj do CAD - przycisk umożliwiający eksport przekroju do CAD bezpośrednio z okna edycji
        • Eksportuj warstwy do csv - przycisk umożliwiający eksport warstw rysunku do formatu .csv
    • Panelu nawigacji po elementach, w tym:
      • Warstwy, Linie, Teksty, Opisy - zawierające odpowiendio dostęp do narysowanych na przekroju warstw, linii, tekstów oraz opisów warstw. Każdy element posiada dodatkowe przyciski umożliwiające: przybliżenie widoku do elementu 🔍, ustawienie widoczności elementu 👁️, zablokowanie elementu 🔓 (po zablokowaniu, nie można chwytać oraz edytować punktów elementu) oraz usunięcie elementu ❌
      • Elementy dodatkowe - zawierające elementy dodatkowe rysunku takie jak: przedziałki, tabela przekroju i rysunku, obszar wydruku, legenda oraz linie powiązane z tabelą przekroju wprowaddzone jako "dane dodatkowe". W przypadku elementów dodatkowych nie można ich trwale usunąć z rysunku, jeżeli wymagane jest, aby nie były widoczne należy je ukryć.
      • Dodatkowo możliwa jest globalna konfiguracja wyświetlania elementów z wykorzysteniem przycisku konfiguracji
    • Panelu nawigacji po badaniach umożliwiający dostęp do badań wstawionych na przekroju. Poszczególne badania posiadają dodatkowe przyciski umożliwiające: przybliżenie widoku do badania 🔍, ustawienie widoczności badania 👁️ oraz usunięcie badania ❌. Dodatkowo możliwa jest globalna konfiguracja wyświetlania badań z wykorzysteniem przycisku konfiguracji
  • Części graficznej zapewniająca wizualizację rysunku oraz wykonywanie operacji graficznych wstawiania i edycji elementów. W obszarze graficznym znajdują się także dodatkowe opcje:
    • Opcje rysowania znajdujące się w dolnej lewej części widoku zawierające informacje dotyczące aktualnej pozycji kursora, skali rysunku, aktualnie aktywnego narzędzia oraz pole zaznaczenia umożliwiające włączenie siatki rysunku.
    • Panel właściwości, wyświetlany po wybraniu elementu w funkcji edycji.
Geotechnical cross section editor view
Widok okna edytora przekrojów

Wskazówki rysowania oraz skróty klawiszowe

NARZĘDZIE RYSOWANIA WARSTW / LINII

  • Ctrl - rysuj pionowo/poziomo
  • Shift - otwórz okno wpisywania współrzędnych
  • Enter lub prawy przyc. myszy - zakończ rysowanie
  • ` - przełączenie na tryb edycji (znak odwrotnego apostrofu znajduje się najczęściej po lewej stronie klawiatury, bezpośrednio pod klawiszem Esc)

NARZĘDZIE WSTAWIANIA TEKSTU / OPISU

  • Kliknij lewym przyciskiem myszy, aby wstawić tekst
  • ` - przełączenie na tryb edycji (znak odwrotnego apostrofu znajduje się najczęściej po lewej stronie klawiatury, bezpośrednio pod klawiszem Esc)

NARZĘDZIE EDYCJI

  • Kliknij, aby zaznaczyć element
  • Przytrzymaj punkt, aby przesunąć
  • Kliknij dwukrotnie na krawędź, aby dodać punkt
  • Kliknij na punkt prawym przyciskiem myszy, aby usunąć
  • Przytrzymaj Ctrl, aby przesunąć element
  • Zaznacz punkt i naciśnij Shift, aby otworzyć okno edycji współrzędnych

SKRÓTY KLAWISZOWE

  • Ctrl + \ - przełączanie między kolejnymi funkcjami